It seems that you are in United States. Do you want to visit our website more suitable for your region? Go to our global (English) site

Study summary: De rol van mobiel in de gezondheidszorg

Onderzoek mobiel gezondheidszorg

Mobiele apps en mHealth zijn inmiddels niet meer weg te denken uit de gezondheidszorg. Maar net als met alle innovaties, volgen inzichten voor verbetering gaandeweg. Daarom hebben veel onderzoekers recentelijk de invloed van mobiel in de gezondheidssector onderzocht. Wij geven je hier een korte samenvatting van een aantal belangrijke resultaten.

Onderzoek 1: Succesvol gebruik van health apps in de VS
Er zijn vele mobiele apps ontwikkeld die de gezondheid van patiënten moeten verbeteren. Inmiddels zijn er al ruim 100.000 van die health apps die gebruikers moeten helpen bij hun dieet, fitness of medicijninname. In de appstores hebben consumenten dan ook ruime keuze. Maar wat bepaalt het succes van deze health apps?

In een onderzoek [1]  (2017) onder consumenten in de Verenigde Staten is gekeken naar de invloed van demografische kenmerken op de intentie om deze apps te gebruiken. Ook is onderzocht wat het verband is tussen app gebruik en de inname van groenten- en fruit en de mate van gezond bewegen van gebruikers met verschillende demografische kenmerken.

In dit onderzoek zijn, op basis van openbare gegevens uit de Health Information National Trends Survey (2015) van het National Cancer Institute, demografische voorspellers onderzocht voor het gebruik van mobiele telefoons en mobiele apps. Ook is de relatie tussen appgebruik, de intentie om gedrag te veranderen en feitelijke veranderingen in fruit- en groenteconsumptie en fysieke activiteit onderzocht.

Gebleken is dat de meeste appgebruikers hoogopgeleide jonge mensen waren met een hoger inkomen. Appgebruik is vervolgens van invloed gebleken op de intentie om gezonder te eten en te voldoen aan de aanbevolen hoeveelheid lichaamsbeweging. Het feitelijk gedrag om de gezondheid te verbeteren bleek hiervan ook een direct gevolg.

Voor jongere mensen in het hogere sociaal-demografische segment lijken health apps dan ook een waardevol middel om de gezondheid van deze gebruikers te verbeteren. Afhankelijk van je doelgroep, zal gekeken moeten worden hoe ook oudere personen en personen in het lagere sociaal-demografische segment kunnen worden aangespoord om deze apps te gebruiken, om zo ook hen te laten profiteren van een betere gezondheid. 


Onderzoek 2: Zelfzorg diabetespatiënten door tekstberichten
Behalve health apps zijn er meer veelgebruikte mobiele toepassingen waarmee zorginstellingen de gezondheid van patiënten willen verbeteren. Zo worden bijvoorbeeld SMS berichten verstuurd om patiënten er voorafgaand aan een operatie aan te herinneren nuchter te blijven. Ook kunnen apothekers geautomatiseerde SMS berichten sturen wanneer de patiënt nieuwe medicijnen moet ophalen, of kunnen artsen een SMS herinnering sturen om tijdig de medicijnen in te nemen zoals bijvoorbeeld voor diabetespatiënten.

In deze tweede studie [2] (2017) is onderzocht wat de invloed van SMS berichten is op de glucose controle, screening op diabetische retinopathie en zelfzorg handelingen van diabetespatiënten (type II). Hiervoor ontvingen 20 respondenten met diabetes drie maanden lang informatieve berichten en meldingen op hun mobiele telefoon. 


Uit evaluatie van de data is gebleken dat zowel de glucose controle en de screening op diabetische retinopathie significant was verbeterd door het ontvangen van deze SMS berichten. Ook gaven de respondenten aan ook hun zelfzorghandelingen te hebben verbeterd. Met SMS kunnen bovendien ook patiënten zonder internettoegang bereikt worden. Daarom zijn SMS herinneringen mogelijk een betere manier om brede doelgroepen, waaronder ouderen en patiënten in de lagere sociaal-demografische klasse, effectief te bereiken en hun gezondheid te verbeteren.  


Onderzoek 3: Motivatie voor gebruik health apps
Gezien de effectiviteit van health apps moet, ondanks de voorgaande studie, niet direct geconcludeerd worden dat alleen SMS de hoofdrol moet spelen in mobiele communicatie in de gezondheidszorg. De rijkere content van apps en de voordelige pushberichten bieden wel degelijk veel mogelijkheden om feitelijke veranderingen in het gedrag van gebruikers te bewerkstelligen (zie onderzoek 1). Bovendien biedt een app meerdere mogelijkheden om de betrokkenheid van de gebruiker te versterken. Maar hoe zorg je er dan voor dat je health app door je doelgroep wordt gebruikt? Voor de ontwikkeling van een health app is inzicht in de gebruikersverwachtingen van de bredere doelgroep essentieel.

In onderzoek 3 [3] (2017) is daarom gekeken naar de eigenschappen die een app moet hebben om (consequent) gebruikt te worden. Hiervoor is een kwalitatief onderzoek verricht onder adolescenten met diabetes en ouders van jonge diabetespatiënten. De respondenten werd gevraagd wat hen zou motiveren om health-tracking apps te gebruiken. Deze antwoorden zijn verzameld en vallen uiteen in drie motivatoren: personalisatie, interactiviteit en tastbare resultaten.


Met personalisatie werd bedoeld dat de health app op maat gemaakt kan worden, dus dat de gebruiker bijvoorbeeld zijn favoriete voedingsmiddelen kan toevoegen, zelf motiverende teksten kan toevoegen of informatie over voedingswaarden raadplegen. Ook werd het instellen van het tijdstip waarop de gebruiker meldingen en herinneringen ontvangt genoemd als argument om de app te gebruiken.

Ook interactiviteit zou van grote invloed zijn op de motivatie om de app met regelmaat te gebruiken. Hiermee werd bedoeld dat de gebruiker niet alleen meldingen wil ontvangen, maar ook op een waardevolle manier met de app kan werken. Zo werd als voorbeeld genoemd dat de gebruikers deel willen zijn van een team. Zo gaven de adolescenten het voorbeeld van een in-app game waarin ze een team konden vormen met andere gebruikers. Punten verdienen als team door actief met de app bezig te zijn, zou zo een motivator zijn.

De derde en laatste motivator voor app gebruik sluit hier weer op aan, namelijk de toevoeging van tastbare resultaten. Zo werd voorgesteld om punten te kunnen verdienen waarmee de avatar van de gebruiker kan worden verrijkt met bijvoorbeeld een zonnebril of hoed. Dit soort beloningen werd vooral door de jongere gebruikers genoemd. Ouders noemden bijvoorbeeld een beloning in de vorm van punten waarmee de gebruiker een aankoop kan doen bij bijvoorbeeld Amazon of de Apple iStore.

De vorm van interactie en tastbare resultaten zal grotendeels afhankelijk zijn van de doelgroep die je wil aanspreken. Ook is het design van de app natuurlijk afhankelijk van het doel en doelgroep. Gaat het erom om patiënten regelmatig medicijnen in te laten nemen of wil je hen bijvoorbeeld helpen hun calorie inname of verbruik te meten? Om een gezondheidsapp te ontwikkelen die de patiënt of consument aanspreekt en die hij consequent wil gebruiken, kan het verstandig zijn je doelgroep te vragen naar hun wensen. Wat verwachten zij van interactie en van beloningen?


Zowel SMS berichten als apps met push berichten bieden dan ook kansen voor jouw missie in gezondheidszorg. Zorg er hierbij voor dat je een duidelijk beeld hebt van je doelgroep en hun ervaring met mobiele communicatiemiddelen, zodat je het beste middel kiest voor jouw gebruiker. Afhankelijk van jouw doel en uitdagingen, denken wij graag mee over de mogelijkheden.

CM heeft uitvoerige ervaring in de ontwikkeling van apps en mobiele communicatie via onder meer SMS, Push en Hybrid messaging in de gezondheidszorg. Benieuwd naar de mogelijkheden van mobiel voor jouw onderneming? Neem contact op met onze sectorspecialist Ger Thijssen. Hij vertelt je graag meer over de laatste ontwikkelingen van mobiel in de gezondheidszorg en de mogelijkheden van onze producten.



[1]Carroll, J. K., Moorhead, A., Bond, R., LeBlanc, W. G., Petrella, R. J., & Fiscella, K. (2017). Who Uses Mobile Phone Health Apps and Does Use Matter? A Secondary Data Analytics Approach. Journal of medical Internet research, 19(4).

[2]Miller, J. M., Phalen, A. G., Crawford, A., Frisby, A., & Ziring, B. S. (2017). Text Messaging in the Patient-Centered Medical Home to Improve Glucose Control and Retinopathy Screening. Health Equity, 1(1), 2-6.

[3]Holtz, B. E., Murray, K. M., Hershey, D. D., Dunneback, J. K., Cotten, S. R., Holmstrom, A. J., ... & Wood, M. A. (2017). Developing a Patient-Centered mHealth App: A Tool for Adolescents With Type 1 Diabetes and Their Parents. JMIR mHealth and uHealth, 5(4).

CONTACT



Interessant? Deel het met je netwerk!

Over de auteur

Charlotte van Raak

Connect met Charlotte via

LinkedIn.