It seems that you are in United States. Do you want to visit our website more suitable for your region? Go to our global (English) site

mHealth: Digitale notificatie spil in therapietrouw

3 minutes read

Herinneringsnotificaties zijn een belangrijke factor in de mate van therapietrouw. Medicijngebruik is constanter en bovendien meer volgens recept als deze vorm van mHealth in wordt gezet.

Therapietrouw is een zaak waar zorgverleners maar moeilijk vat op weten te krijgen. Patiënten hebben er vaak veel moeite mee. Zo vergeten ze het simpelweg, er is een financiële reden of ze slaan ze de medicatie bewust over (bijvoorbeeld omdat de klachten zijn afgenomen). Vooral bij veranderingen in het dagelijks ritme, zoals tijdens een vakantie of in het weekend, treedt therapieontrouw op.
 
Schade door therapieontrouw
Therapieontrouw zorgt voor financiële schade en gezondheidsschade. In de studie Hospital Admissions Related to Medication (HARM) tonen de onderzoekers aan dat 22 procent van alle potentieel vermijdbare geneesmiddel-gerelateerde ziekenhuisopnamen verband hield met therapieontrouw (15 procent) of incorrect gebruik van medicijnen (7 procent). In de eerste lijn is het percentage medicatie-incidenten tijdens de voorschrijf- en afleverfase naar schatting zo’n 15%, maar tijdens de gebruiksfase meer dan 40 procent, zo meldde de KNMP. Therapietrouw is één van de speerpunten van de KNMP in 2013/2014.
 
Slimme medicijndoos
Dr. Marcia Vervloet, onderzoeker bij het NIVEL, publiceerde vorig jaar enkele opmerkelijke resultaten na haar onderzoek ‘Have you taken your medication yet? The effectiveness of electronic reminders’. “Met Real Time Medication Monitoring (RTMM) worden diabetespatiënten herinnerd aan hun medicatie”, stelt Marcia Vervloet. “Dit systeem maakt gebruik van een medicijndoos die registreert wanneer hij opengaat. Als het doosje niet binnen de afgesproken tijd opengaat, wordt automatisch een SMS’je gestuurd om de patiënt aan zijn medicatie te herinneren. Een patiënt krijgt dus alleen een sms’je als hij zijn medicijn vergeet in te nemen.”
 
Vervloet: “Voor zorgverleners kan dit slimme medicijndoosje een effectief middel zijn om patiënten die hun medicatie vergeten of onregelmatig innemen te ondersteunen. En om hun zelfmanagement te versterken. Niet alleen voor patiënten met diabetes, maar ook bij andere chronische aandoeningen.”
 
SMS-notificaties werken
Bovenstaande methode is effectief en bovendien eenvoudig op te zetten. SMS-notificaties bestaan al langer en hebben zich bewezen als effectieve methode bij herinneringen. Dan gaat het niet alleen om het terugdringen van no-shows maar ook mensen met diabetes hebben hun ziekte aantoonbaar beter onder controle als zij, bijvoorbeeld na opname in een SEH, notificaties krijgen met medicijninstructies, zo toonde het TexT-Medprogramma aan.
 
De Amerikaanse Duke University testte de effectiviteit van notificaties met SMS bij obesitas: de groep met vrouwen die dagelijks een SMS-update kreeg viel veel meer af dan de testgroep die een website gebruikte om hun eet- en beweeggedrag in de gaten te houden. Het onderzoeksteam koos voor de SMS-methode omdat die simpel te integreren was in de reeds bestaande technologie. Dr. Gary Barnett van Duke University: “De lage kosten en oneindige flexibiliteit van SMS maakte het mogelijk programma’s als deze in te zetten voor 200, maar ook voor 20.000 deelnemers. Dit betekent dat het makkelijk en snel kan worden ingezet over de hele wereld.”
 
Therapietrouw is bij mensen die een orgaandonatie hebben ondergaan niet veel hoger dan normaal. Dit betekent dat we mogen aannemen dat therapietrouw geen motivatieprobleem is, maar eerder te maken heeft met een gebrek aan ritme, gewoonte en gedrag.
 
Pillcoach
Naast slimme medicijndoosjes zien ook de grote farmaceuten dat zij een rol kunnen spelen bij het verbeteren van therapietrouw. Zo heeft Janssen Pharmaceutica NV de Pillcoach gelanceerd, een webbased applicatie via SMS en een app voor iOS en Android. Pillcoach is een programma waarbij HIV-patiënten - in samenspraak met de HIV-behandelaar - via SMS of pushnotificaties worden herinnerd aan het innemen van hun medicatie. Ook kijkt het bedrijf naar vergelijkbare oplossingen voor mensen met psoriasis.
 
Logisch
Als een afspraakherinnering voor een fysieke afspraak werkt, is het dan niet logisch dat dit principe nog breder toepasbaar is in de zorg? Kunnen we mensen helpen medicatie in te nemen door ze op het juiste moment een herinnering te sturen? Kunnen we bijvoorbeeld chronisch zieke patiënten hiermee helpen zich te houden aan therapieafspraken die zij met zichzelf of een zorgverlener maken? En kunnen we daarmee het gedrag in die mate sturen zodat de zorgvraag vermindert en de kosten lager worden?



Interessant? Deel het met je netwerk!

Over de auteur

Erik Eggens

Connect met Erik via

LinkedIn, Twitter.